To provide you with the best experience on this website, cookies are used. By using the site it's assumed that you're happy with our use of cookies. However, you can change your cookie settings at any time. More info on cookies.
Allow cookies

Conwy Sites

View in English

EN

View in Welsh

CY

Pentrefi Hiraethog

Pentrefi Hiraethog

Llangernyw

Cerrigydrudion

Cerrigydrudion oedd un o’r prif arosfannau yn y 19eg ganrif ar hyd campwaith peirianyddol Telford, y ffordd a adeiladodd ar draws canolbarth Cymru, sef yr A5 heddiw. Mae’r pentref yn gartref i eglwys hynafol  Santes Fair.  Credir bod yr eglwys hon wedi’i chodi yn 440 OC, ceir hefyd ychydig o elusendai, tafarn groesawgar a dewis o dri chaffi – Caffi Ty Tan Llan, The Dragonfly Cafe a Chaffi ac Adloniant Maelor – y lleoliadau delfrydol i aros am baned o de a theisen gri ar y ffordd i Llyn Brenig a Llyn Alwen sydd gerllaw, gyda’u cyfleusterau chwaraeon dŵr, cerdded a beicio mynydd. Mae Llyn Tegid a’r Ganolfan Dŵr Gwyn Genedlaethol gerllaw hefyd.

Mae’r ardal yn llawn chwedlau a straeon rhyfedd.  Y stori fwyaf adnabyddus yw stori’r Diafol yn Eglwys Cerrigydrudion - a ddigwyddodd yn eglwys y Santes Fair Magdalen, yn ôl y sôn.  Dywed yr hanes bod y diafol yn byw yn yr eglwys leol ac yn brawychu’r pentrefwyr nes y cafodd y diafol ei dwyllo i adael yr eglwys gan ferch ifanc ddewr, Eira Wyn.  Cafodd y diafol ei lusgo o’r pentref gan ddau ychen mawr ar draws bryniau Hiraethog a’i gludo i’r llyn gerllaw, a elwir yn Llyn y ddau ych, lle bu i’r diafol a’r ddau ych foddi. Bu ymdrechion yr ychen i lusgo’r diafol ymaith mor ffyrnig, dywedir bod olion eu carnau wedi’u gadael ar ôl yn y creigiau.

Ceir tystiolaeth o dreflannau dynol o amgylch Cerrigydrudion sy’n dyddio o 6000 CC. Mae Llwybr Archeolegol Brenig yn rhoi gwybodaeth bellach am y treflannau hynafol yn yr ardal.  Mae gwybodaeth ar gael i ymwelwyr yn eglwys y pentref, lle mae canolbwynt hanes.

Uchafbwyntiau

Gŵyl Jas Llandudno

Gŵyl Jas Llandudno

Ychwanegu Gŵyl Jas Llandudno i'ch Taith

Mae’n ôl - Bydd Gŵyl Jas Llandudno yn cynnwys llawer o dalent jas rhyngwladol ac o’r...

The Hiraethog Way, Conwy

Llwybr Hiraethog

Ychwanegu Llwybr Hiraethog  i'ch Taith

Mae’r llwybr diddorol a golygfaol hwn yn cysylltu pentrefi Mynydd Hiraethog, sef...

Fishing at Llyn Aled

Pysgota yn Llyn Aled

Ychwanegu Pysgota yn Llyn Aled i'ch Taith

Mae Llyn Aled yng nghanol rhostiroedd uchel Hiraethog. Mae’r safle anial, ond hyfryd...

The Crown Inn, Llanfihangel Glyn Myfyr

The Crown Inn

Ychwanegu The Crown Inn i'ch Taith

Mae hwn yn Dafarn Porthmyn Cymreig hanesyddol, sy’n swatio wrth ymyl pentref cysglyd...

Aros

Math:
Ardal:
Allweddair:

Pethau i'w Gwneud

Math:
Ardal:
Allweddair:

Digwyddiadau

Math:
Ardal:
Allweddair:
Dyddiad

Bwyta

Math:
Ardal:
Allweddair:

Pethau i'w Gwneud

Math:
Ardal:
Allweddair:

Fy Rhestr Fer

Croeso i'r Cynlluniwr Teithiau. Defnyddiwch yr offer hwn i greu eich taith eich hun neu ddewis o ystod cyffrous o deithiau sydd wedi'u dewis yn ofalus.

I greu eich Taith eich hun, cliciwch Add to Excursion i ychwanegu eitem i'ch basged Teithiau.

Get ready for your visit to Hiraethog...

Download Our Guide

Plan your trip here